Een persoonlijk essay van een HSP coach en lichaamsgericht trauma begeleider over (on)zichtbaarheid, een gegronde keuze, authenticiteit en stilte
Er zijn van die momenten waarop je ineens diep voelt: dit klopt niet meer. Mijn hart voelde het eind december vorig jaar. Al een paar nachten droomde ik heel intens, over Instagramfiguren die me iets probeerden aan te smeren, figuren voor grote knallende beeldschermen, met grote rode dikke lippen overdreven struikelend over hun eigen verhalen. Ik zag de koppeling met een wereld vol oppervlakkige likes, over een systeem dat verbindt, maar dan vooral op het niveau van snelle aandacht en bevestiging.
En steeds dieper voelde ik; dit wil ik écht niet meer.
Al jaren worstel ik met de gedachten om te stoppen met social media, maar als ondernemer leek me dat onmogelijk. Zó gemakkelijk binnen het bereik zijn van 1000en vrouwen, ik zou wel gek zijn als ik van dit netwerk geen gebruik zou maken.
En tegelijkertijd voelde ik steeds vaker een zo stevig en diep verlangen naar vrijheid; dat wat ik vanwege de lijntjes naar social media kanalen juist níet ervaarde. Voor mijn gevoel kwam ik steeds meer vast te zitten in een psychologisch machtssysteem waarin oprechte verbinding nauwelijks een schijn van kans kreeg. Sterker nog, ik moest er aan meedoen anders werd ik niet gezien.
Voor mij, als hoogsensitieve vrouw, moeder, holistisch therapeut en coach, voelde social media steeds meer als een trechter. Een trechter die al mijn aandacht opzoog en mijn zenuwstelsel overspoelde, waardoor ik nauwelijks meer ademruimte voelde voor alles wat er écht toe doet: mijn kinderen, mijn werk, de rouw om lieve dierbare, mijn innerlijke rust. Week in week uit verwijderde ik het brandende Instagram-icoontje van m’n telefoon maar dat was in één diepe zucht naar zichtbaarheid natuurlijk zo weer geplaatst.
De druk, de prikkels, het steeds “moeten laten zien” en “mezelf bewijzen” het bleef maar aan me trekken… Subtiel maar vooral; onophoudelijk.
Op 30 december deelde ik een berichtje op Instagram en Facebook waarin ik schreef hoe social media voor mij als sensitieve ondernemer voelt: een constante stroom van structurele overprikkeling, waardoor mijn energie leegloopt, waarin mijn hart en waarin mijn hart en zenuwstelsel worden opgeslokt door iets dat niet van mij is.
De eerste reacties druppelde binnen en gelijk sloeg de onzekerheid me om het hart. “Ik ga de was doen!” riep ik, terwijl ik naar de zolder vluchtte. Ruim drie kwartier verloor ik aan het schrijven van onderstaande story-reeks; opnieuw had de bewijsdrang me genadeloos in z’n klauwen.
Ik zag opeens in waar ik mee bezig was en hoe gestoord het was om na dit besluit alsnóg naar dit onzekere stemmetje te luisteren. Ik besloot de half ge-edite bestandjes niet meer meer te posten en verdere reacties niet eens af te wachten, mijn besluit stond toch al vast en ik hoefde hier niemand meer mee te overtuigen. Direct de volgende ochtend met een mengeling van opluchting en nerveuze spanning, wist ik dat ik het juiste deed en deactiveerde ik mijn profielen voor ten minste een jaar.
En toen….. BAM. In vólle glorie ontdekte ik hóe verslavend dit alles eigenlijk al die tijd al was geweest. Er kwam opeens ruimte terug, ruimte die ik normaal verloor aan scrollen. Ruimte waarin ik mezelf normaal niet toeliet om te voelen. Het was alsof ik ineens 45% van mijn adem, mijn aandacht en mijn dag terugkreeg. Wat zeg ik, van m’n leven terugkreeg.
Ik heb opeens een telefoon die puur functioneel is en ’s avonds binnen dertig seconden levenloos en zónder magnetiserende werking ergens in huis ligt te koekeloeren. Niet meer slurpend om al mijn aandacht maar uit mijn zicht en uit m’n systeem. Mijn hoofd en mijn lichaam kregen terug wat ze al zo lang nodig hadden: ademruimte.
En met die ruimte viel er zoveel op z’n plek.
Persoonlijk onderzoek naar social media als HSP
Deze keuze, dit project, deze diep doorvoelde omslag en gegronde keuze is mijn persoonlijke onderzoek, mijn eigen experiment. Ik heb vrienden en collega-ondernemers die volledig draaien op Instagram en andere kanalen; zij weten hoe waardevol het kan zijn als je het systeem vóór je kunt laten werken. Voor hen werkt het juist goed.
Voor mij echter, op dit moment in mijn leven, was het een verslaving die me leeg liet lopen, een constante stroom die ik niet langer kon dragen. Mijn keuze om te stoppen is daarom volledig bewust en vanuit zelfzorg: om weer in mijn eigen energie te kunnen wonen, om mijn hart en zenuwstelsel te beschermen, om ruimte te creëren voor alles wat voor mij écht belangrijk is.
Het is geen oordeel over wie wel actief blijft; iedereen kiest waar hij of zij energie uit haalt. Voor mij was het een overlevingskeuze: mijn energie terugwinnen en mijn systeem reguleren.
Het effect van dopamine en social media
Wel wil ik jullie in dit artikel meenemen in een aantal onderzoeken die social media en de aantrekkingskracht van deze platformen al eens grondig hebben onderzocht. Zo activeert social media een constante dopamine-cyclus: elke like, reactie of nieuwe post geeft een mini-piek. Anna Lembke, psychiater aan Stanford, beschrijft in haar boek hoe dit leidt tot verslaving, een onophoudelijke hunkering naar beloning, zelfs als het ons leegtrekt (Lembke, Dopamine Nation, 2021).
Voor hoogsensitieve vrouwen, die elk subtiel signaal oppikken, betekent dit dat onze energie wordt opgeslokt, onze rust wordt geroofd en onze zachtheid overschaduwd.
Shoshana Zuboff, Harvard-professor en auteur van The Age of Surveillance Capitalism, noemt dit systeem “surveillance capitalism” (check it out: https://www.hbs.edu/faculty/Pages/item.aspx?num=56791): Het boek gaat over surveillancekapitalisme. Dat betekent dat bedrijven precies bijhouden wat wij doen, zeggen en denken op internet, met apps en op social media. Ze gebruiken die informatie om ons gedrag te voorspellen en te sturen, zodat we dingen kopen, klikken of doen die zij willen en dat vaak zonder dat wij het doorhebben. We leven in een industrie die onze aandacht meet, manipuleert en uitbuit om winst te genereren. Onze tijd, onze emoties, onze kinderen, onze relaties en onze levens en onze energie: alles wordt een grondstof.
Social media is er niet voor verbinding of voor menselijkheid, het is er maar voor één ding: winst. Het systeem zorgt ervoor dat we steeds minder controle over onze eigen leven hebben. Het gaat zelfs niet alleen om geld aan ons te verdienen, maar ook om macht over mensen. Ik weet nog goed dat een vriendin van mij opeens Trump of een of andere minister van hem was gaan volgen zónder dat ze hier toestemming voor had gegeven! Haar profiel was gewoon als een volger aan dat van hem gekoppeld.
Nu kwam dat toevallig aan het licht omdat dat een grootschalig social-maffia schandaal was, maar hoevaak gebeurd dit zonder dat we het weten?
Door dat soort dingen wist ik steeds beter; dit is niet langer de plek waar ik mijn vrouwen wil vinden. Het psychologische trucje van online een gemis, gebrek, een leegte of ander negatief gevoel aan te praten om zo de lezer voor je te winnen… Het online business-spelletje waarmee ik door de ene “businesscoach” na de andere werd doodgegooid: het werkt voor mij niet meer. Het slaat compleet het doel voorbij; waarom zou ik vrouwen willen vinden op een veld dat hen leegtrekt, een gebrek aanpraat, zich minder over zichzelf laat voelen?
Ik wil er niet meer aan meedoen.
Door te stoppen met social media kreeg ik mijn rust terug. Mijn ademhaling verdiept zich, mijn hart klopt in een ritme dat niet langer wordt gedicteerd door continue prikkels. M’n jongens merken het ook: ik ben meer aanwezig, zachter en er is zoveel meer aandacht terug. Mijn man zei laatst nog; je ogen staan rustiger.
En ik ben echt niet opeens een compleet ander mens, maar waar ik lang heb gezocht naar hoe ik de onstuimige onrust in m’n systeem toch kon temmen bleek het antwoord veel meer voor de hand liggend dan ik ooit had kunnen vermoeden…. Stoppen met m’n giftige social media verslaving.
Wat ik zie in mijn praktijk
In mijn werk als holistisch therapeut en coach voor HSP-vrouwen in Nijmegen en Cuijk zie ik vaker het patroon terug van het voortdurend hun grenzen overschrijden. De vrouwen die zich overvraagt en overspoelt voelen, terwijl ze intens verlangen naar echte nabijheid en een paar armen die hen écht dragen. Hun hart wil verbinding terwijl hun zenuwstelsel zegt: “te veel”. Ze voelen de druk van presteren, zichtbaar zijn en verbinden zich uiteindelijk met name op oppervlakkige manieren.
Wanneer we leren stoppen met het volgen van elke prikkel, leren ademen, voelen en aanwezig zijn, gebeurt er iets magisch: ze ontdekken dat ze hun energie kunnen bewaren, dat hun zachtheid een kompas wordt, dat nabijheid weer veilig kan voelen.
Sociale media en overprikkeling bij HSP
Hoogsensitieve vrouwen hebben een zenuwstelsel dat intens verwerkt, sneller signaleert en langer nodig heeft om terug te keren naar rust. Elke constante prikkel, elke notificatie, elke vluchtige like, kan leiden tot overprikkeling, angst en leegte. Het is geen zwakte, het is fysiologie. Het is de manier waarop ons systeem zichzelf beschermt in een wereld die continu vraagt, trekt en meet.
Door mijn social media gebruik te stoppen, kreeg ik mijn zenuwstelsel terug. Ik kon opnieuw voelen, luisteren, aanwezig zijn, rouwen en ruimte maken voor alles wat zich aandiende.
De absurditeit van online bevestiging
Wat me ook dwarszat is de bijna basisschoolachtige sfeer van likes en snelle beloning. De constante drang om leuk gevonden te worden, de juiste mensen liken om zelf ook geliked te worden, zichtbaar zijn om leuk gevonden te worden, bewijs te leveren van wie je bent of wat je doet. Een en al bewijsdrang wat zó ver af staat van normaal sociaal menselijk contact.
Als HSP-er voel je dit dieper. Je lichaam en je zenuwstelsel worden voortdurend geactiveerd, je hart en je energie legen zich zonder dat je het doorhebt. Onzekerheid, afgunst, gebrek aan eigenwaarde, worstelen met je identiteitsvorming; het zijn allemaal gevoelens die ontstaan door jezelf lang bloot te stellen aan de input die dagelijks al scrollend op je telefoon voorbij komt.
Door te stoppen, door bewust afstand te nemen, kon ik mijn aandacht terugwinnen. Mijn leven, mijn werk, mijn aanwezigheid… Het voelt nu voller en veel meer in lijn met wat ik werkelijk nodig heb.
Mijn persoonlijke winst
-
Ruimte en adem: Ik voel weer mijn eigen tempo, mijn eigen ritme.
-
Aanwezigheid bij mijn kinderen: Mijn jongens merken dat ik er écht ben, niet half.
-
Zelfzorg: Mijn systeem herstelt, mijn hart ontspant.
-
Vrijheid: Een telefoon die functioneel is in plaats van zuigend.
-
Innerlijke rust: Het leven voelt minder urgent, minder overprikkeld en veel meer menselijk.
Praktische stappen voor HSP-vrouwen die social media willen loslaten
Uiteraard ben ik niet de persoon waarvan je de overtuiging nodig hebt om te stoppen met social media, dat ben je uiteindelijk echt zelf. Zoals eerder benoemd is het mijn persoonlijke onderzoek dat ik hier met je deel, dit is niet een verhaal waarmee ik je verwijt dat je online zichtbaar bent.
Wel wil ik je meenemen in de stappen die ik heb toegepast om zelf tot dit besluit te komen.
-
Start klein: kies één platform, verwijder de apps of mute meldingen.
-
Observeer je gevoelens: noteer wanneer je rust of spanning voelt.
-
Creëer offline rituelen: wandelen in de natuur, stilte-momenten, ademhalingsoefeningen.
-
Wees eerlijk met jezelf: durf te erkennen wat jou leegtrekt, ook als anderen het wél gebruiken.
-
Ondersteunend netwerk: omring je met mensen die jouw stilte en zachtheid respecteren.
Tot slot: een uitnodiging tot zachtheid
Stoppen met social media als HSP is niet gemakkelijk. Het vraagt moed, vertrouwen en een diep verlangen naar aanwezigheid. Maar de beloning is groter: je ontdekt een ruimte, een veld in je systeem en in je lijf waar vanuit creativiteit kan groeien. Waar gevoelens in kunnen landen, zakken. Een ruimte waarin je jezelf óók genadeloos tegenkomt, maar dan wel op een manier die op jouw eigen manier uitnodigt om de bijbehorende gevoelens te onderzoeken en ze een plekje te geven.
Voor HSP-vrouwen die worstelen met overprikkeling, dopamine-verslaving en een systeem dat hun zachtheid leegzuigt, weet dit: het is mogelijk om jezelf terug te vinden en om je zenuwstelsel te herstellen.
En voor wie in Nijmegen of Cuijk zoekt naar een holistisch therapeut, coach of iemand die begrijpt hoe diep dit kan binnenkomen: er is ruimte voor jou.
Voel je welkom ♡
Lees verder over hoogsensitiviteit op:
► Habitouch.nl/hoogsensitiviteit
► Onderzoek over HSP: Universiteit Leiden
► HSP in een gedigitaliseerde wereld
Sanne Berlie als jouw holistisch, lichaamsgericht en trauma-bewuste therapeut
Als HSP coach en holistisch therapeut werk ik systemisch en lichaamsgericht: ik kijk niet alleen naar jouw symptomen, maar naar je levensritme, werkdruk en je familiesysteem maar ook hoe jouw lichaam die ervaring heeft opgeslagen.
Bij burn-out start ik met zachte contact-bouw, een intake waar we jouw HSP-behoeften in kaart brengen en vervolgens een traject met holistische / systemische massage, adem-ankers, natuurcoaching en systeemreflectie. Deze mix zorgt dat herstel duurzaam is en niet alleen een tijdelijke ontspanning.
Wil je voelen wat dit met je doet? Boek een intake of een losse sessie: Holistische massage bij Habitouch.
Liefdevol, diep en helder. Dat is Habitouch HSP coaching… waar jouw weg naar innerlijke rust begint.
Liefs, Sanne